Tekstil ve hazır giyim sektörlerinde, son iki yıldır daralma yaşıyor. Üretimde düşüş, maliyetlerdeki artış ve kur baskıları gibi nedenlerle istihdam kaybı da artış gösterdi. Öyle ki, 2022’de 1 milyon sınırını aşan hazır giyim ve tekstil sektöründe istihdam Haziran 2024’te 983 bine geriledi, temmuzda ise bu rakam 1 milyona geri çıktı. Ancak sektör eski günlerini aramaya devam ediyor. Sektör temsilcileri, 2025 yılında hem ihracatta hem de istihdamda düşüşün devam edeceğini belirtiyor. Dünyada ise durum farklı değil. Sektör temsilcileri, “Herkes en yakın, en az adetle nerede üretim yapabilirim fikriyle yürüyor” diyerek durumu özetliyor.
Türkiye ekonomisinin lokomotif sektörleri arasında yer alan ve emek yoğun sektörlerin başında gelen tekstil ve hazır giyim sektörleri, son yılların en kötü dönemini geçiriyor. Dünyada da sektörün durumu iç açıcı değil. Avrupa ve Amerika pazarlarındaki resesyon ve daralma tekstil sektörünü etkiledi. Tüm dünyada hazır giyime talep yüzde 20 oranında düşüş gösterdi. İstihdam kaybı da giderek artıyor. Sektörde geçen sene 1 milyon 200 bin çalışan varken şimdilerde bu rakam 1 milyona kadar geriledi. Bunun nedenleri arasında üretimdeki düşüş, maliyetlerdeki artış ve kur baskıları gibi nedenler yer alıyor
Sektör Eski Günlerini Arıyor 2020’de 1 milyon sınırını aşan ve 2022 yılında 1 milyon 222 bine çıkan hazır giyim ve tekstil sektöründe toplam istihdam 2023 yılında 1 milyon 24 bine geriledi. Hazır giyim ve tekstil sektörü 2022 yılına kıyasla 197 bin 633 kişi istihdam kaybı yaşadı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verilerine göre 2024 haziranda toplam istihdam 983 bin 595 olarak gerçekleşti. İstihdamdaki bu düşüşlerle birlikte yaklaşık 300 bin kişilik kayıp görüldü. Hazirandaki istihdam kaybının 10 bin 181’i bini tekstil, 15 bin 293’ü ise hazır giyim sektöründe gerçekleşti. SGK’nın son açıkladığı 2024 temmuz verilerine göre de tekstil ve hazır giyimde toplam istihdam 1 milyon 8 bin 940 oldu.
İhracat 13.6 Milyar Dolar Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, 2024 yılı Ocak-Eylül dönemi Türkiye’nin hazır giyim ve konfeksiyon ihracatı 2023 yılının aynı dönemine göre yüzde 8.5 düşüş ile 13.6 milyar dolar oldu. Hazır giyim ve konfeksiyon sektörü 2024 yılı ilk üç çeyreği sonunda 13.6 milyar dolarlık ihracat değeri ve genel ihracat içindeki yüzde 7.1’lik payıyla; yüzde 14 paya sahip olan otomotiv sektörü ve yüzde 12 paya sahip olan kimyevi maddeler sektörünün ardından üçüncü sırada.
TGSD: 1 Milyonun Altına Düştü Hazır giyimde yaşanan istihdam kaybını değerlendiren Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı Ramazan Kaya, “Ülkemizin en fazla ihracat yapan sektörü olan hazır giyim aynı zamanda en çok istihdam sağlayan sektörler arasında yer alıyor. Sektörümüz aynı zamanda ülkemizde kadın istihdamının erkek istihdamından yüksek olduğu üç sektörden biri olarak ekonomik olduğu kadar sosyal ve toplumsal gelişime de katkı sağlıyor. Özellikle pandemi sonrasında ülkemize yönelik tedarik talebinin artmasıyla birlikte sektörümüz yatırım, üretim, ihracat ve istihdamda son derece yüksek seviyelere ulaştı. Öyle ki 2022 yılı Ağustos ayında hazır giyim sektöründeki istihdam 740 bin kişiye yaklaştı. Ancak o dönem itibarıyla gerek global ekonomik durum gerekse üretim ve işçilik maliyetlerindeki artış ve Türk lirasının değerlenmesi sonucu rekabet gücümüzü kaybetmemizle birlikte tablo tersine dönmeye başladı. Sektördeki kapanmalar ve kapasitelerin düşürülmesi neticesinde istihdam bu yılın haziran ayı itibarıyla 625 bine kadar geriledi. Ortalama yüzde 15.3’lük bir daralma var. Bu gerilemeyle birlikte hazır giyim ve tekstildeki toplam istihdam da bir milyonun altına düştü” ifadelerini kullandı.
TOBB: Sektörden Çıkan Geri Gelmiyor TOBB Konfeksiyon ve Hazır Giyim Sanayi Meclis Başkanı Şeref Fayat ise istihdam kaybını “Çalışanlar tekrar sektöre dönmek istemiyor ve gelecek görmüyor. İşverenler de yatırımlarını küçültüyor. Dolayısıyla sektörden çıkan hem işveren hem de çalışan geri gelmiyor” diye yorumladı. Fayat, “Mavi yaka, teknikerler, model makinecilerde eksikler var. Teknik ve ara eleman bulamıyoruz. Bu sıkıntı bütün sektörlerde var. Türkiye’de yetkin olmayan üniversitelerden mezun olmuş milyonlarca gencimiz var ve maalesef en büyük işsizlik tanımı onlar-da” dedi. Hazır giyimde 2025’in de zor geçeceğini belirten Fayat, “Çünkü kısa vadede dövizin çok hareketli olmayacağı, enflasyonla mücadelenin devam edeceği görülüyor. 2025’i de zor ve parasal sıkılaşmanın olduğu bir yıl olarak görüyoruz. Sanayide büyüme olmayacağı için istihdamda da büyüme olmayacaktır” dedi.